Psychology for Everyone

मन-शरीर संबंध – संप्रेरके आणि मेंदूतील रसायने

पुस्तकातून – प्रकरण 4: संप्रेरके आणि मेंदूतील रसायने

मन-शरीर संबंध

मेंदूतील रसायने आणि संप्रेरके दाखवतात की मानसिक आरोग्याचा संबंध यांच्याशी का आहे:

  • झोपेची गुणवत्ता (सेरोटोनिन, मेलाटोनिन, कॉर्टिसॉलवर परिणाम).

  • पोषण (न्यूरोट्रान्समीटरसाठी मूलभूत घटक पुरवते).

  • व्यायाम (एंडॉर्फिन, सेरोटोनिन, डोपामिन वाढवतो).

  • ताणाची पातळी (कॉर्टिसॉल, ॲड्रेनालिनवर परिणाम).

  • सामाजिक संपर्क (ऑक्सिटोसिन, सेरोटोनिनवर परिणाम).

  • सूर्यप्रकाशाचा संपर्क (सेरोटोनिन, व्हिटॅमिन D, मेलाटोनिनवर परिणाम).

म्हणूनच थेरपी आणि औषधांच्या बरोबरीने जीवनशैलीकडे लक्ष देणारे समग्र उपचार महत्त्वाचे आहेत.

अधिक सखोल

येथे समग्र म्हणजे वरील यादी आणि दवाखाना — एका रक्ततपासणीऐवजी शंभर पूरक पदार्थ नव्हे. तुमच्या सामाजिक-संपर्काच्या ओळीतील ऑक्सिटोसिन हा नाती जोडणारा संदेशवाहक आहे; एकटेपणा ही केवळ भावना नाही. व्हिटॅमिन D सूर्यप्रकाशाबरोबर येते; त्याची कमतरता केवळ स्वास्थ्यविषयक पानावर नव्हे तर तपासणीच्या अर्जावर नोंदवली जायला हवी. व्हिटॅमिन B12, फोलेट, आतड्याचे आरोग्य आणि सूज यांचाही मनःस्थितीवर परिणाम होतो.

संपूर्ण प्रकरण वाचा – प्रकरण 4: संप्रेरके आणि मेंदूतील रसायने

खऱ्या आयुष्यातील कथा

  • रात्रपाळ्या आणि बिस्किटे – एकतीस वर्षांची नेहा मुंबईत स्टाफ नर्स होती आणि दर महिन्याला तीन आठवडे रात्रपाळी करायची. पहाटे 2 ते 4 च्या दरम्यान ती गोड चहा आणि बिस्किटांच्या पुड्यांवर…
  • सतत थकवा, आणि फक्त उदासी नव्हे – अडतीस वर्षांची कविता लखनौमध्ये प्राथमिक शाळेत शिकवायची. जवळजवळ सहा महिन्यांपासून तिला असा थकवा जाणवत होता जो झोपेने दूर होत नव्हता. कमी खाऊनही तिचे वजन वाढले होते,…
  • उष्णता, संप्रेरके आणि दुखावणारे शब्द – सत्तेचाळीस वर्षांची लक्ष्मी मदुराईत एक छोटे शिवणकामाचे दुकान चालवायची. गेल्या वर्षभरात तिची मासिक पाळी अनियमित झाली होती, आणि रात्री गरम झळांमुळे ती घामाने भिजून जागी व्हायची.…
  • हे फक्त एक रसायन नाही – एकोणतीस वर्षांचा टॉम ग्लासगोमध्ये इंजिनिअर होता आणि महिनोन्महिने त्याला निरुत्साही वाटत होते. तो डेस्कवरच बाहेरचे जेवण खायचा, आठवड्याच्या शेवटी दुपारपर्यंत झोपायचा आणि क्वचितच मित्रांना भेटायचा. डॉक्टरांकडे…

श्लोक

  • भगवद्गीता 6.16 – जो फार खातो किंवा उपाशी राहतो, जो फार झोपतो किंवा अजिबात झोपत नाही, त्याच्यासाठी योग नाही.

या विषयावर आणखी: मनःस्थितीमागील मेंदू, संप्रेरके आणि शरीरातील रसायने

आणखी प्रश्न

myadvisorfriend@gmail.com · Contact · About · Privacy · Disclaimer