पुन्हा पुन्हा परत येणारा रस्ता – ही कथा काय सांगते, लक्षणे आणि काय करावे

पुस्तकातून – प्रकरण 10: आघात, शोक आणि हानी

पुन्हा पुन्हा परत येणारा रस्ता

लखनौमधील पस्तीस वर्षांचा डिलिव्हरी ड्रायव्हर इम्रान एका रात्रीच्या रस्ते अपघातातून वाचला, ज्यात त्याचा मित्र गंभीर जखमी झाला. पहिले काही दिवस त्याला बधिर आणि थरथरल्यासारखे वाटले, आणि तो फार कमी झोपला. त्याचे कुटुंब म्हणाले, "तू नशीबवान होतास. पुढे चल." त्याने प्रयत्न केला.

आठवड्यांनंतरही डोळे मिटताच त्याला हेडलाइट्स दिसतात. ट्रकच्या हॉर्नने तो दचकतो आणि त्याला घाम फुटतो. तो रस्ता टाळण्यासाठी त्याने लांबचे वळसे घ्यायला सुरुवात केली आहे आणि आता तो रात्री गाडी चालवत नाही. आपण सुखरूप निघालो याचे त्याला अपराधी वाटते, आणि तो मुलांवर चिडतो. रात्री तो धडधडत्या हृदयाने जागा होतो.

ही कथा काय स्पष्ट करते

ही कथा PTSD च्या लक्षणांचे चार गट आणि सुरुवातीच्या प्रतिक्रिया व टिकून राहणारा आघात यांतील फरक दाखवते.

ते कसे ओळखावे

घुसखोरी: नको असलेल्या आठवणी, दुःस्वप्ने किंवा खऱ्या वाटणाऱ्या फ्लॅशबॅक.
घटनेची आठवण करून देणारी ठिकाणे, लोक किंवा बोलणे टाळणे.
नकारात्मक बदल: अपराधीपणा, बधिरता, स्वतःला दोष देणे, रस कमी होणे.
अतिसतर्कता: दचकणे, राग, अपुरी झोप, सतत पहाऱ्यावर असणे.
एका महिन्याहून अधिक टिकणारी आणि काम किंवा कुटुंबावर परिणाम करणारी लक्षणे.

काय करावे

आघातानंतरच्या प्रतिक्रिया सामान्य आहेत आणि तुम्ही वेडे होत नाही हे स्वीकारा.
फ्लॅशबॅक आल्यावर ग्राउंडिंग वापरा: पाय जमिनीवर असल्याचे अनुभवा आणि तुम्हाला दिसणाऱ्या पाच गोष्टींची नावे घ्या.
नियमित झोप, जेवण आणि सौम्य हालचाल पाळा.
टाळलेल्या ठिकाणांना फक्त सावकाश आणि आधारासह सामोरे जा.
काय घडले त्याबद्दल तुमचा विश्वास असलेल्या व्यक्तीशी तुमच्या गतीने बोला.
लक्षणे सुमारे एका महिन्यापलीकडे टिकल्यास तज्ज्ञांची मदत घ्या.

काय करावे आणि काय करू नये

करा	करू नका
संयम आणि सातत्य ठेवा.	'फक्त विसरून जा' असे म्हणू नका.
शांत उपस्थिती द्या.	त्याला ती कहाणी पुन्हा सांगायला भाग पाडू नका.
दिनचर्या आणि विश्रांतीला प्रोत्साहन द्या.	त्याला ताबडतोब त्या ठिकाणी परत जायला भाग पाडू नका.
त्याला बोलायचे असल्यास ऐका.	सामना करण्यासाठी दारू वापरू नका.
आघाताबद्दल एकत्र जाणून घ्या.	रागाचा वैयक्तिक अर्थ घेऊ नका.

संपूर्ण कथा वाचा

संपूर्ण प्रकरण वाचा – प्रकरण 10: आघात, शोक आणि हानी

खऱ्या आयुष्यातील कथा

अशोकनंतरचे सहा महिने – बासष्ट वर्षांच्या लक्ष्मी यांनी सहा महिन्यांपूर्वी कोइम्बतूरमध्ये आपले पती अशोक यांना गमावले. सुरुवातीला शेजाऱ्यांनी घर भरून टाकले आणि त्या भावना जाणवण्याइतक्याही मोकळ्या नव्हत्या. आता पाहुणे निघून…
जिथे ती नेहमी कानोसा घ्यायची ते घर – सव्वीस वर्षांची नादिया बर्मिंगहॅममध्ये डिझायनर म्हणून काम करते. ती प्रतिभावान आहे, पण नात्यांनी थकलेली आहे. लहानपणी ती अशा घरात वाढली जिथे ओरडणे आणि शिक्षा कोणत्याही पूर्वसूचनेशिवाय…
जेव्हा पाणी आले – आठ वर्षांचा रवी आसाममधील एका गावात राहतो. मागच्या पावसाळ्यात रात्री नदीचे पाणी घरात शिरले, आणि कुटुंबाला अंधारात पाण्यातून वाट काढत बाहेर पडावे लागले. ते सुरक्षित आहेत…
आनाच्या पाठीशी उभे राहताना – लिस्बनमधील तीस वर्षांच्या परिचारिका आनावर उशिराच्या शिफ्टनंतर घरी जाताना हल्ला झाला. तिला गंभीर इजा झाली नाही आणि तिने पोलिसांना कळवले. तिचा मित्र जुआंव त्या पहिल्या वीकेंडला…

श्लोक

पतंजली योगसूत्र 2.3 – अविद्या, अस्मिता (अहंभाव), राग (आसक्ती), द्वेष आणि अभिनिवेश (जीविताची आसक्ती) हे क्लेश आहेत.

या विषयावर आणखी: आघात, दुःख आणि वियोग – आपल्या गतीने बरे होणे

पुन्हा पुन्हा परत येणारा रस्ता – ही कथा काय सांगते, लक्षणे आणि काय करावे