सगळे सांभाळून धरणारी मुलगी

हैदराबादमधील 40 वर्षांची लक्ष्मी स्किझोफ्रेनिया असलेल्या आपल्या आईची, आपल्या दोन मुलांची काळजी घेते आणि अर्धवेळ नोकरी करते. ती वेळेवर औषधे देते, प्रत्येक भेटीला जाते, आणि कमी झोपते. नातेवाईक तिचे कौतुक करतात, पण ती मुलां…

हैदराबादमधील 40 वर्षांची लक्ष्मी स्किझोफ्रेनिया असलेल्या आपल्या आईची, आपल्या दोन मुलांची काळजी घेते आणि अर्धवेळ नोकरी करते. ती वेळेवर औषधे देते, प्रत्येक भेटीला जाते, आणि कमी झोपते. नातेवाईक तिचे कौतुक करतात, पण ती मुलांवर चिडते आणि बाथरूममध्ये रडते.

एके दिवशी ती आपली स्वतःची वैद्यकीय तपासणी विसरते, मग एका मैत्रिणीकडे कबूल करते, "मी खंबीर असण्याला कंटाळले आहे." मैत्रीण म्हणते की कोणाची काळजी घेणे कठीण असते आणि तिलाही मदतीची गरज असू शकते.

लक्ष्मी आपल्या आईच्या डॉक्टरांशी बोलते, जे तिला एका कौटुंबिक सहाय्य गटाशी जोडून देतात. ती आपल्या भावासोबत कामे वाटून घेते, जो रविवारच्या दवाखान्याच्या भेटीची जबाबदारी घ्यायला तयार होतो. ती एका चुलत बहिणीला आठवड्यातून दोन संध्याकाळी आईजवळ बसायला सांगते आणि रोज सकाळी थोडे फिरायला सुरुवात करते.

आजार बदललेला नाही, पण तिला कमी एकटे वाटते. पुढच्या वेळी ती कोलमडण्याच्या बेतात असते, तेव्हा ती आपल्या स्वतःच्या ताणाबद्दल डॉक्टरांशी बोलते. ती म्हणते, "मी शिकले की स्वतःची काळजी घेणे स्वार्थीपणा नाही. त्यामुळेच मी पुढे चालू शकते." तिच्या मुलांच्या लक्षात येते की ती जास्त हसते, आणि तिच्या आईचे डॉक्टर कुटुंबाला आठवण करून देतात की विश्रांती घेतलेला काळजीवाहक हा रुग्णाला मिळू शकणारा सर्वोत्तम आधार असतो. लक्ष्मी आठवड्यातून एक संध्याकाळ फक्त स्वतःसाठी ठेवते, आणि कोणीही तक्रार करत नाही.

ते कसे ओळखावे

• काळजीवाहकाचा थकवा, चिडचिड आणि रडवेलेपणा.

• स्वतःच्या आरोग्याकडे आणि झोपेकडे दुर्लक्ष.

• एकटे वाटणे आणि सगळे ओझे वाहणे.

• सुट्टी घेण्याबद्दल अपराधीपणा.

• इतरांकडून ताकदीचे कौतुक करणाऱ्या पण कोणतीही मदत न देणाऱ्या टिप्पण्या.

ही कथा काय स्पष्ट करते

काळजीवाहकाची काळजी घेणे हा कौटुंबिक आधाराचाच भाग आहे. कामे वाटून घेणे आणि मदत मागणे यांमुळे काळजीवाहक पुढे चालू ठेवण्याइतका बरा राहतो.

संभाव्य मूळ कारणे

• दीर्घकालीन काळजीच्या जबाबदाऱ्या.

• सामायिक जबाबदारीचा अभाव.

• झोपेचा अभाव आणि विराम नसणे.

• मदत मागण्यापासून रोखणारा कलंक.

काय करावे

1. कुटुंबातील इतर सदस्यांसोबत कामे वाटून घ्या.

2. नियमित विश्रांती आणि एका आनंददायी उपक्रमाचे वेळापत्रक ठरवा.

3. कौटुंबिक सहाय्य गटात सामील व्हा.

4. तुमच्या स्वतःच्या आरोग्य तपासण्या चुकवू नका.

5. तुमच्या स्वतःच्या ताणाबद्दल डॉक्टरांशी बोला.

6. नेमकी मदत मागा, जसे दोन संध्याकाळी तिच्याजवळ बसणे.

कोणाचा सल्ला घ्यावा

• तुमच्या स्वतःच्या आरोग्यासाठी आणि ताणासाठी फॅमिली डॉक्टर.

• काळजीवाहकाच्या ताणासाठी समुपदेशक.

• तुमचे स्वतःचे दुःख किंवा चिंता तीव्र झाल्यास मानसोपचारतज्ज्ञ; कधीही स्वतःला सुरक्षित ठेवू शकणार नाही असे वाटल्यास आपत्कालीन सेवा.

काय करावे आणि काय करू नये

कसे वागावे आणि संवाद साधावा

• स्पष्टपणे विचारा: "तू मंगळवारी आणि शुक्रवारी येऊ शकशील का?"

• आभार मानून मदत स्वीकारा.

• दोष न देता तुम्हाला कसे वाटते ते सांगा.

• इतरांनी देऊ केलेली मदत ऐका.

सर्व 35 प्रकरणे · खऱ्या आयुष्यातील 183 कथा · मनासाठी 61 हिंदू श्लोक · सर्वांसाठी मानसशास्त्र – मानसिक आरोग्य मालिका