स्थिर बसू न शकणारा मुलगा

नऊ वर्षांचा आर्यन अहमदाबादमधील एका गजबजलेल्या शाळेत शिकतो. तो आपल्या जागेवर बसू शकत नाही, गृहपाठ विसरतो, उत्तरे मध्येच बोलून टाकतो आणि आपल्या वस्तू हरवतो. त्याच्या शिक्षिका त्याला खोडकर म्हणतात, आणि वैतागून त्याने एका मु…

नऊ वर्षांचा आर्यन अहमदाबादमधील एका गजबजलेल्या शाळेत शिकतो. तो आपल्या जागेवर बसू शकत नाही, गृहपाठ विसरतो, उत्तरे मध्येच बोलून टाकतो आणि आपल्या वस्तू हरवतो. त्याच्या शिक्षिका त्याला खोडकर म्हणतात, आणि वैतागून त्याने एका मुलाला ढकलल्यानंतर वर्गमित्र त्याला टाळतात. घरी त्याचे वडील ओरडतात आणि आई रडते.

पण आर्यन दयाळूही आहे. तो रोज सकाळी रस्त्यावरच्या कुत्र्याला खाऊ घालतो आणि बाल्कनीतील सगळ्या पक्ष्यांची नावे त्याला माहीत आहेत. तो आपल्या आजीला सांगतो, "मी ऐकण्याचा प्रयत्न करतो, पण माझ्या डोक्यात खूप गोंगाट असतो. सगळे माझ्यावर रागावलेले आहेत." आपण मूर्ख आहोत असे तो म्हणू लागला आहे.

शाळेचा समुपदेशक मूल्यमापन सुचवतो. बालरोगतज्ज्ञ आणि मानसशास्त्रज्ञांना आढळते की आर्यनला लक्ष आणि अतिचंचलतेच्या अडचणी आहेत, ज्या मुलांमध्ये सामान्य आहेत आणि वाईट पालकत्वामुळे होत नाहीत. कुटुंब आणि शाळा एका योजनेवर एकमत करतात: छोटी कामे, स्पष्ट दिनचर्या, शिक्षकांजवळ बसण्याची जागा, प्रयत्नांचे कौतुक आणि नियमित खेळ. त्याचे आई-वडील तो काय बरोबर करतो हे लक्षात घ्यायला शिकतात. काही महिन्यांनंतर आर्यन म्हणतो, "गोंगाट कमी झाला आहे. आता बाई माझ्याकडे बघून हसतात."

त्याची आई म्हणते की सर्वांत चांगला बदल संध्याकाळी झाला. आठवण करून देणे आणि वादांऐवजी आता ते एक छोटा खेळ एकत्र खेळतात, आणि ती रोज रात्री त्याला त्याने चांगली केलेली एक गोष्ट सांगते.

ते कसे ओळखावे

• घर आणि शाळा यांसारख्या एकापेक्षा अधिक ठिकाणी सततचा अस्वस्थपणा, कमी लक्ष आणि आवेगी वर्तन.

• वारंवार अडचणी, रागावणे आणि घसरता आत्मसन्मान.

• फक्त वाईट दिवशी नव्हे, तर महिनोन्महिने टिकणारे.

• प्रौढांच्या नजरेतून सुटणारा मूळचा दयाळूपणा आणि बलस्थाने.

• तपासण्याजोगी इतर संभाव्य कारणे, जसे श्रवण, दृष्टी, शिकण्याच्या किंवा चिंतेच्या समस्या.

ही कथा काय स्पष्ट करते

ही कथा लक्षाच्या अडचणींसारख्या बालमानसिक आरोग्याच्या समस्या दाखवते, आणि वर्तनाकडे गरजेचे लक्षण म्हणून पाहण्यात कुटुंब आणि शाळेची भूमिका दाखवते.

संभाव्य मूळ कारणे

• मेंदूच्या विकासातील फरक, अनेकदा कौटुंबिक इतिहासासह.

• झोपेच्या समस्या किंवा इतर आरोग्यविषयक प्रश्न.

• शाळा किंवा घरी अवास्तव अपेक्षा आणि रचनेचा अभाव.

• घरातील ओरडाओरड किंवा संघर्ष यांसारखा ताण.

• लक्षात न आलेल्या शिकण्याच्या अडचणी.

काय करावे

1. वर्तनापलीकडे पाहा आणि मूल कशाशी झगडत असेल ते विचारा.

2. बालरोगतज्ज्ञाकडून आरोग्य आणि विकासाची तपासणी करून घ्या.

3. स्पष्ट दिनचर्या आणि छोट्या कामांसह संयुक्त योजनेवर शिक्षकांसोबत काम करा.

4. एका वेळी एकच सूचना द्या आणि चांगल्या वर्तनाचे लगेच कौतुक करा.

5. रोज शारीरिक खेळ आणि झोपेची नियमित वेळ द्या.

6. घरी शांत, सातत्यपूर्ण दृष्टिकोन ठेवा.

कोणाचा सल्ला घ्यावा

• श्रवण आणि दृष्टीसह पहिल्या तपासणीसाठी बालरोगतज्ज्ञ किंवा फॅमिली डॉक्टर.

• वर्गातील आधारासाठी शाळेचा समुपदेशक किंवा विशेष शिक्षक.

• औपचारिक मूल्यमापन आणि मार्गदर्शनासाठी बाल मानसशास्त्रज्ञ किंवा बाल मानसोपचारतज्ज्ञ.

काय करावे आणि काय करू नये

कसे वागावे आणि संवाद साधावा

• मुलाच्या डोळ्यांच्या पातळीवर शांत, उबदार आवाज वापरा.

• म्हणा: "हे कठीण आहे हे मला माहीत आहे. पहिला भाग आपण एकत्र करून पाहूया."

• एका वेळी एकच सूचना द्या आणि त्याने ती ऐकली याची खात्री करा.

• नेमके कौतुक करा: "तू तुझे दप्तर भरलेस. शाब्बास."

• सुधारण्यापूर्वी त्याची बाजू ऐका.

सर्व 35 प्रकरणे · खऱ्या आयुष्यातील 183 कथा · मनासाठी 61 हिंदू श्लोक · सर्वांसाठी मानसशास्त्र – मानसिक आरोग्य मालिका