Source: <https://psychologyforeveryone.in/mr/answers/estrogen-hormones-affecting-mental-health/>

# इस्ट्रोजेन – संप्रेरके आणि मेंदूतील रसायने

*पुस्तकातून – प्रकरण 4: संप्रेरके आणि मेंदूतील रसायने*

## इस्ट्रोजेन

निर्मिती: अंडाशय (मुख्य), अधिवृक्क ग्रंथी, चरबीयुक्त ऊती.

कार्य: स्त्री लैंगिक संप्रेरक; मनःस्थिती, बोधन, हाडांचे आरोग्य यांवर परिणाम.

चढ-उतारांचा संबंध: PMS, प्रसूतीनंतरचे नैराश्य, रजोनिवृत्तीपूर्व मनःस्थितीतील बदल.

परिणाम: सेरोटोनिन आणि डोपामिनवर प्रभाव टाकू शकते.

[संपूर्ण प्रकरण वाचा – प्रकरण 4: संप्रेरके आणि मेंदूतील रसायने](https://psychologyforeveryone.in/mr/chapter/4/)

## खऱ्या आयुष्यातील कथा

- [रात्रपाळ्या आणि बिस्किटे](https://psychologyforeveryone.in/mr/story/night-shifts-and-biscuits-13/) – एकतीस वर्षांची नेहा मुंबईत स्टाफ नर्स होती आणि दर महिन्याला तीन आठवडे रात्रपाळी करायची. पहाटे 2 ते 4 च्या दरम्यान ती गोड चहा आणि बिस्किटांच्या पुड्यांवर…
- [सतत थकवा, आणि फक्त उदासी नव्हे](https://psychologyforeveryone.in/mr/story/tired-all-the-time-and-not-just-sad-14/) – अडतीस वर्षांची कविता लखनौमध्ये प्राथमिक शाळेत शिकवायची. जवळजवळ सहा महिन्यांपासून तिला असा थकवा जाणवत होता जो झोपेने दूर होत नव्हता. कमी खाऊनही तिचे वजन वाढले होते,…
- [उष्णता, संप्रेरके आणि दुखावणारे शब्द](https://psychologyforeveryone.in/mr/story/heat-hormones-and-hurtful-words-15/) – सत्तेचाळीस वर्षांची लक्ष्मी मदुराईत एक छोटे शिवणकामाचे दुकान चालवायची. गेल्या वर्षभरात तिची मासिक पाळी अनियमित झाली होती, आणि रात्री गरम झळांमुळे ती घामाने भिजून जागी व्हायची.…
- [हे फक्त एक रसायन नाही](https://psychologyforeveryone.in/mr/story/it-is-not-only-a-chemical-16/) – एकोणतीस वर्षांचा टॉम ग्लासगोमध्ये इंजिनिअर होता आणि महिनोन्महिने त्याला निरुत्साही वाटत होते. तो डेस्कवरच बाहेरचे जेवण खायचा, आठवड्याच्या शेवटी दुपारपर्यंत झोपायचा आणि क्वचितच मित्रांना भेटायचा. डॉक्टरांकडे…

## श्लोक

- [भगवद्गीता 6.16](https://psychologyforeveryone.in/shloka/bhagavad-gita-6-16-15/) – जो फार खातो किंवा उपाशी राहतो, जो फार झोपतो किंवा अजिबात झोपत नाही, त्याच्यासाठी योग नाही.

या विषयावर आणखी: [मनःस्थितीमागील मेंदू, संप्रेरके आणि शरीरातील रसायने](https://psychologyforeveryone.in/mr/topic/brain-and-body/)

## आणखी प्रश्न

- [प्रोजेस्टेरॉन – संप्रेरके आणि मेंदूतील रसायने](https://psychologyforeveryone.in/mr/answers/progesterone-hormones-affecting-mental-health/)
- [टेस्टोस्टेरॉन – संप्रेरके आणि मेंदूतील रसायने](https://psychologyforeveryone.in/mr/answers/testosterone-hormones-affecting-mental-health/)
- [इन्सुलिन – संप्रेरके आणि मेंदूतील रसायने](https://psychologyforeveryone.in/mr/answers/insulin-hormones-affecting-mental-health/)
- [मेलाटोनिन – संप्रेरके आणि मेंदूतील रसायने](https://psychologyforeveryone.in/mr/answers/melatonin-hormones-affecting-mental-health/)
- [मन-शरीर संबंध – संप्रेरके आणि मेंदूतील रसायने](https://psychologyforeveryone.in/mr/answers/understanding-the-mind-body-connection-hormones-and-brain-chemicals/)
- [अधिक सखोल – संप्रेरके आणि मेंदूतील रसायने](https://psychologyforeveryone.in/mr/answers/in-more-depth-the-mind-body-connection/)
- [संप्रेरके संतुलित ठेवणे: अन्न, जीवनशैली आणि धोक्याची लक्षणे – संप्रेरके आणि मेंदूतील रसायने](https://psychologyforeveryone.in/mr/answers/keeping-hormones-in-balance-food-lifestyle-and-warning-signs-explained-simply/)
- [कोणता न्यूरोट्रान्समीटर मुख्यतः मनःस्थितीचे नियमन, झोप आणि भुकेशी संबंधित आहे, आणि नैराश्यात अनेकदा कमी असतो?](https://psychologyforeveryone.in/mr/answers/which-neurotransmitter-is-mainly-associated-with-mood-regulation-sleep-and-appet/)
- [कोणत्या संप्रेरकाची दीर्घकाळ वाढलेली पातळी चिंता, नैराश्य आणि झोपेच्या समस्यांशी जोडलेली आहे?](https://psychologyforeveryone.in/mr/answers/chronic-elevation-of-which-hormone-is-linked-to-anxiety-depression-and-sleep-pro/)
- [डोपामिन प्रामुख्याने यात सहभागी आहे…?](https://psychologyforeveryone.in/mr/answers/what-is-true-dopamine-is-primarily-involved-in/)

[myadvisorfriend@gmail.com](mailto:myadvisorfriend@gmail.com) · [Contact](https://psychologyforeveryone.in/contact/) · [About](https://psychologyforeveryone.in/about/) · [Privacy](https://psychologyforeveryone.in/privacy/) · [Disclaimer](https://psychologyforeveryone.in/disclaimer/)

---

*Psychology for Everyone – A Mental Well Being Series* by Satish Zope · free to read · Contact: [myadvisorfriend@gmail.com](mailto:myadvisorfriend@gmail.com) · [About](https://psychologyforeveryone.in/about/) · [Privacy](https://psychologyforeveryone.in/privacy/) · [Disclaimer](https://psychologyforeveryone.in/disclaimer/)
